BLOG CULTUREEL ERFGOED

Hier lees je blogs over diverse erfgoed onderwerpen. 
Lees alle blogs, of klik rechts op een onderwerp met jouw specifieke interesse.

Maastricht Antiquarian Book & Print fair

Donderdag 1 Maart 2018
aantal reacties: 0
(aantal stemmen 5)

Van vrijdag 9 tot en met zondag 11 maart vindt de Maastricht Antiquarian Book & Print fair (MABP) plaats. Het Centre Céramique, Het Regionaal Historisch Centrum Limburg en de Universiteitsbibliotheek Maastricht presenteren gezamenlijk een deel van hun collectie oude atlassen op de expo: De wereld in kaart gebracht, We geven vast een voorproefje, met vijf leuke weetjes over kaarten:

Het drukken van een kaart was vroeger een ingewikkeld proces: eerst moest de kaart getekend worden, daarna werd de tekening met een smalle metalen stift gegraveerd in een koperen plaat. De tekst die op de kaarten staat, werd meestal ook met de hand (en in spiegelbeeld!) in het koper gesneden. In de smalle groeves liet de drukker inkt lopen, waarna de koperen plaat via een drukpers op het papier werd gedrukt. Daarna moest de tekening nog met de hand worden ingekleurd – behalve het drukken was dus alles handwerk. Geen wonder dat oude atlassen zo zeldzaam zijn!

Eén van de eerste kaartenmakers was de Griek Ptolemaeus, uit de tweede eeuw na Christus. Zijn belangrijkste werk raakte door de eeuwen heen in de vergetelheid, maar werd in 1409 teruggevonden in Italië en zorgde voor een opleving in het maken van kaarten. Ptolemaeus dacht dat de aarde een stuk kleiner was dan ze in werkelijkheid is, en veel cartografen uit de 15e eeuw geloofden hem. Daarom dacht Christoffel Columbus ook dat hij Azië had bereikt toen hij in 1492 Amerika ontdekte! In de MABP liggen kaarten uit de 16e eeuw waarop de methode van Ptolemaeus is gebruikt, maar waarop Amerika al te zien is: de theorie ingehaald door de praktijk.

Laat de Leeuw niet in z’n hempie staan! Wat is dat toch met Nederlanders en leeuwen? Het dier kwam nooit voor in onze streken, maar toch hadden het oude Vlaanderen, Brabant, Gelre, Limburg, Holland, Zeeland, Henegouwen en Luxemburg elk een leeuw in het wapen. In 1584 koos de Republiek der Verenigde Nederlanden óók weer voor een leeuw als wapen. Het huidige Limburgse wapen heeft zelfs vier leeuwen! Kan het anders? Ja! Aan het eind van de zestiende eeuw ontdekte men dat je een kaart van de Nederlanden (de huidige Benelux) met een beetje moeite op een leeuw kon laten lijken: de Leo Belgicus. In de MABP ligt dit jaar een kaart met Leo Belgicus uit 1617.

De Leo Belgicus

Voor ontdekkingsreizigers en zeevaarders was het belangrijk dat ze wisten waar ze precies waren, zodat ze hun koers konden uitzetten. Daarvoor gebruikten ze kompassen en kaarten. Omdat de aarde (bijna) bolvormig is, is het erg lastig haar weer te geven op een kaart, maar daar vond de Vlaamse cartograaf Mercator een oplossing voor. Door de kaart naar de polen toe steeds een beetje uit te rekken, zorgde hij ervoor dat een rechte lijn op de kaart overeenkwam met de koers van een kompas. De Mercatorprojectie zorgde dus niet zozeer voor een waarheidsgetrouwe kaart, maar wel voor een heel handige kaart.

De Vrede van Münster in 1648 betekende het einde van de Dertigjarige én van de Tachtigjarige Oorlog. Veel steden in Europa waren door al het geweld en de daaropvolgende wederopbouw enorm veranderd. Dankzij het werk van Frans Hogenberg en Georg Braun uit 1572 weten we echter hoe de steden er voor die tijd uitzagen. Hun kaarten van verschillende steden tonen de oude situatie en zijn voor moderne historici een belangrijke bron van informatie. In de MABP ligt een kaart van Hogenberg en Braun van Maastricht uit 1581. Ziet u de verschillen met nu?

Maastricht 1581

 

Wat: Maastricht Antiquarian Book & Print fair 2018

Waar: St. Janskerk, Vrijthof 24 Maastricht

Wanneer: 9–11 maart 2018

Meer weten? Ga naar http://www.mabp.eu/

Zelf de atlassen uit het Centre Céramique bekijken? We hebben 425 atlassen in onze collectie! Klik daarvoor hier: Collectie Atlassen

Reacties

Er zijn nog geen reacties op dit artikel.


Schrijf een reactie
 
 

Meest recente berichten

Archief

Van Omnibus naar Autobus vrijdag 6 april 2018
Barbara donderdag 29 maart 2018
Attis dinsdag 27 juni 2017
El Dorado [Nederlands] dinsdag 27 juni 2017
El Dorado [English] dinsdag 27 juni 2017